مرکز مشاوره و خدمات مامایى سلامت مادران

مرکز مشاوره و خدمات مامایى سلامت مادران

امادگى دوران باردارى، زایمان، بعد از زایمان و پرورش کودك

زایمان طبیعی

    آيا در همه موارد زايمان طبيعي امکان پذير است ؟
  افزايش قابل توجه در ميزان سزارين غير ضروري در سر تا سر جهان اين مسئله را به عنوان يکي از معضلات سيستم بهداشتي در آورده است .در کشورما نيز آمار سزارين چندين برابر ميزان قابل قبول سازمان بهداشت جهاني مي باشد . بررسي ها نشان مي دهد عليرغم افزايش ميزان سزارين عوارض مادر و نوزاد کاهش پيدا نکرده است وکشورهايي که پايين ترين ميزان اين گونه عوارض رادارند ميزان سزارين آنها نيز پايين تر است حتي پايين تر از استانداردهاي سازمان بهداشت جهاني !

سزارين مشکل جهاني است که عوامل چندگانه در بروز آن نقش دارند و کاهش آن مستلزم ريشه يابي دقيق و همکاري هاي مسئولين امر زايمان است .

يکي از عواملي که در افزايش سزارين غير ضروري موثر است آمادگي جسمي و رواني در دوران بارداري است ودر ميان عوامل رواني ترس زنان از اهميت ويژه اي بر خوردار است.

ترس همراه با حاملگي و زايمان مي تواند عواقب جدي داشته باشد . مادراني که ترس چشمگيري طي دوران قبل از زايمان تجربه مي نمايند احتمال خطر زيادي از نظر عدم تعادل روحي شديد پس از تولد کودک دارند که اين امر ميتواند تاثير منفي بر ارتباط با نوزاد داشته باشد. ترس از زايمان به خصوص در سه ماهه سوم بارداري ارتباط معناداربا افزايش سزارين اورژانسي دارد.

بررسي ها نشان مي دهد زنان از زايمان مي ترسند چون اولا يک امر ناشناخته است واين اصل که انسان از ناشناخته ها بيشتر از شناخته هامي ترسند چون کاملا ثابت شده است ، ثانيا درد آن خارج ازتوان خود مي پندارند و نسبت به سلامتي کودک خود نگران هستند . چالش بزرگ مادران ما که حس درماندگي را در او ايجاد مي کند تصميم گيري در مورد روش زايمان است که توانش به علت بمباران اطلاعات تضعيف کننده از دست داده است و در دوران بارداري خود را براي روز بزرگي که کيفيت آن در زندگي آينده اش نقش دارد آماده ---- و بدين ترتيب در چه هاي از بلاتکليفي را تجربه مي کند و اين استرس او را وارد چرخه معيوب ترس – هيجان – درد مي کند .

امروزه زنان به اين باور نرسيده اند که بدن آنها به گونه اي طرح ريزي شده است که مي توانند در %85 موارد بدون مداخله پزشکي زايمان کنند . يکي از مسايلي که سال هاست مورد توجه مراقبت کنندگان قرار گرفته است خود کارآمدي و خودباوري زنان است.

انجمن علمي مراقبت هاي دوران بارداري و نوزادان در انگليس در سال هاي اخير مهم ترين راهکار براي کاهش و متعادل ساختن ميزان سزارين را ارتقاي سطح آگاهي و خودکارآمدي مادران و تلاش جهت کاهش ترس آن ها از زايمان و هم چنين بالا رفتن اعتماد آن ها به سيستم بهداشتي مي دادند. به طوريکه معتقد است جلسات آموزشي و مشاوره قبل از تولد بصورت جزء لاينفکي از مراقبت هاي قبل از زايمان است . آموزش قبل از زايمان شامل چندين رويکرد است ، زايمان ايمن براي مادر و کودک زايمان بدون ترس و زايمان بدون درد.

کاهش درد حين زايمان طبيعي از طريق روش هاي دارويي در حال حاضر امکان پذير است ولي يکي از عوامل موثر بدون استفاده از روش هاي دارويي کاهش درد و ترس به زايمان از طريق روش هاي دارويي کاهش درد و ترس زايمان از طريق خوشايند سازي آن است.

حاملگي و زايمان يک فرايند کاملا فيزيولوژيک است ولي با توجه به تغييراتي که در ساختار جسمي و رواني مادر در بارداري رخ مي دهد ولي بايد تحت حمايت قرار گيرد . اگر مادر باردار حمايت شود اگر آگاهي لازم براي حفظ قواي بدني و کاهش عوارض بارداري از طريق آموزش ، اصلاح وضعيت ، تکنيک هاي تنفسي و ذهني به وي داده شود نه تنها اين تغييرات اثر نامطلوب بر روي وي وجنينش نميگذارند . بلکه لايه ي فيزيکي و لايه رواني بدنش آماده بهره گيري از يک تجربه خوشايند مي شود تا اين مرحله بزرگ از زندگي وي خدشه دار نشود.

ولي فقط آماده بودن مادر کافي نيست عوامل زايمان نيز بايد اطلاعات لازم از فرايند زايمان در اختيار داشته باشندتا با فراهم نمودن امکانات لازم و تغيير فضاي خشونت آميز به مادر کمک کنند تا در اين خلاق ترين لحظه ي زندگيش تجربه اي خوشايند داشته باشد جنين نيز حين تولد نياز به مراقبت آگاهانه دارد تا نه تنها حتي الامکان آن طور که خلقت رقم زده به دنيا بيايد بلکه احساس امنيت و اعتماد که پايه هاي تعادل شخصيتي يک انسان است و از دوران جنيني به خصوص حين تولد شکل مي گيرد در وي ايجاد شود .

يک زايمان خوب و آگاهانه در محيطي مناسب موجب مي شود که کودک ارزش معنوي ورود به دنياي خشکي را درک کند همراه با امنيت و آرامش انسان شدن را تجربه کند و دلبستگي مادر و نوزاد بهتر صورت گيرد.