شما جهت یافتن موضوعات مورد علاقه خود می توانید عبارت مورد نظر را وارد کرده و بر روی دکمه جستجو کلیک نمایید.

به مرکز سلامت مادران خوش آمدید | تلفن تماس : 26653212 | ما را در شبکه های اجتماعی دنبال کنید:

خوشایندسازی وعده غذا در دوره شیرخوارگی

خوشایندسازی وعده غذا در دوره شیرخوارگی

خوشایندسازی وعده غذا در دوره شیرخوارگی

یکی از شابع ترین شکایات مادران یا مراقبین کودک در سال های اول زندگی، بدغذایی، بی اشتهایی یا اجتناب از غذا خوردن است.

به عنوان یک متخصص تغذیه کودکان، و تجربه سالیان دراز مواجهه با این دغدغه، می توانم با اطمینان ادعا کنم که موارد بسیار ناچیزی از این شکایات ممکن است به دلیل یک بیماری طبی باشد. در مقابل، در غالب موارد، مشکل برداشت اشتباه والدین از حجم غذای کافی مورد نیاز خردسال است. و یا بروز تعاملی غیر سازنده بین خردسال و مادر (یا مراقبین او).

در این نوشتار سعی خواهم کرد به بعضی از این موارد مهم اشاره کنم:

اولاً، اغلب مادران از روی غریزه مادری که تکانه ای بسیار کارا و قوی است. حجم و مقدار غذای مورد نیاز نوزاد یا خردسال را بیش از نیاز واقعی او تخمین می زنند. مثال های بسیاری وجود دارد که علی رغم رشد مطلوب قدی و وزنی شیرخوار، مادر از کم بودن مقدار شیر خود گله کرده و یا حجم غذای خورده شده روزانه کودک را ناچیز ارزیابی می کنند.

دوم اینکه خردسالان، بعد از ماه های اول که تنها با شیر تغذیه می شوند، در اوایل دوره تغذیه تکمیلی قرار است مواد غذایی گوناگونی را مصرف کنند. کاملاً طبیعی است که خردسالی که هرگز طعم یا مزه ای را نچشیده است از پذیرش آن امتناع کند.

سوم اینکه خردسالان عادت ها و خصوصیات فردی متفاوتی دارند. درک این مسأله از این جهت مهم است که در بسیاری از موارد، والدین در زمان نهار یا شام که خود گرسنه هستند. یا بر اساس عادات شخصی، آنرا زمان غذاخوردن درنظر می گیرند. همین احساس را به فرزند خود نیز تسری داده، او را گرسنه می انگارند. درحالیکه کودک خردسال آنها هنوز در مراحل اولیه شکل گیری عادات غذایی است. و یا اصولاً قرار نیست ضرورتاً همان موقع که پدرو مادر گرسنه شده اند، او نیز نیاز به غذاخوردن داشته باشد.

 

 

خوشایندسازی وعده غذا در دوره شیرخوارگی

 

از نگاه یک خردسال

حال بهتر است از نگاه یک خردسال به مسأله نگاه کنیم.

غریزه گرسنگی یکی از بنیادی ترین غرایز انسانی است. و اصولا نوزادان با این غریزه به دنیا می آیند. غریزه ای که ضامن زنده ماندن نوزاد است. و در مواقع گرسنگی بدون کمترین تعارفی گریه های بلند سر می دهند. پس درس اول اینکه کودک خردسال ما خود بهترین هشدار برای والدین است که زمان غذا را اعلام کند.

او سوی دیگر، و از نگاه یک کودک خردسال اگر او را با غذا تنها بگذاریم. غذاخوردن نیز مانند سایر تجربیات اندکی که در زندگی کسب کرده است. تفاوت چندانی با سایر بازی ها ندارد. و درست مانند سایر بازی های دوره شیرخوارگی و خردسالی، هیچ قاعده و قانونی ندارد، زمان شروع و پایان ندارد. و قرار نیست با مهره هایی بازی کند. که مادر یا مراقب می گوید، بلکه همه مهره ها ممکن است هیجان انگیز و جذاب باشند. مهره های بازی (شما بخوانید تکه های غذا) می توانند با دست وارد دهان شده به اطراف بینی و گوش مالیده شود. کودک خردسال از بافت هیچان انگیز ماست یا پوره هویج غافل نشده، مشت خود را مانند خمیربازی وارد آن می کند.

دانه های برنج می توانند از ظرف غذا به دورن سینی سرازیر شده با سرنگون شدن لیوان آب، دریاچه ای کوچک از برنج های معلق درست کند. خردسال ضمن لذت بردن از مزه تکه های گوشت یا دانه های انگور، آنها را به عروسک های خود نیز تعارف کرده و به اتفاق عروسک ها، تصمیم می گیرد صدای برخورد قاشق به کف زمین را نیز تجربه کند.

عدم درک والدین

عدم درک والدین از نحوه غذاخوردن شیرخوار و متعاقب آن، بروز رفتارهای محدودکننده یا اجبارکننده از سوی آنها، مهم ترین دلیل بروز بی اشتهایی، بدغذایی یا اجتناب از خوردن است.

به عبارت دیگر، عدم درک نگاه یک کودک خردسال به مسأله غذا، ممکن است باعث شود که والدین، حتی از عباراتی که معنی خواهش و التماس می دهد استفاده کنند. و یا با تندی رفتار کرده در نهایت تلاش کنند تا حواس کودک را به نوعی پرت کنند. تا با از کارانداختن بخش های حس سیری در مغز، به اشتهباه غذایی را به او خورانده باشند.

 

خوشایندسازی وعده غذا در دوره شیرخوارگی

 

وسیله ای برای جلب توجه والدین

وقتی کودک خردسال در زمان وعده غذا دچار چنین تعارضاتی شود، بدون پیامد نخواهد بود. ممکن است خردسال از غذاخوردن متنفر شود. یا آنرا وسیله ای برای جلب توجه والدین فرض کند. و یا در سنین بالاتر با کمک آن باج گیری عاطفی انجام دهد. حتی ممکن است برای رفع گرسنگی، تنها غذاهایی را انتخاب کند. که برای خوردن آنها دردسر کمتری داشته است.

در عوض، وظیفه والدین این است که وعده های غذایی را تبدیل به تجربه ای خوشایند برای خردسال خود کنند. نیازی به هزینه مالی نیست. و تنها به کار بردن بعضی ابتکارات ساده غذاخوردن را تبدیل به اتفاقی خوشایند می کند.

پیشنهادات زیر ممکن است بتواند در این زمینه راهگشا باشد:

خردسال حداقل در یک وعده غذایی در روز، در کنار خانواده غذا بخورد تا غذاخوردن از یک تکلیف به یک معاشرت یا تجربه اجتماعی خانوادگی تبدیل شود. نوع غذا و محل غذا خوردن را تعیین کنید. اما مقدار و چگونگی آنرا به کودک محول کنید. بعلاوه سعی کنید تا در مورد مواد غذایی با خردسال خود گفتگو کنید. (مثلا این قرمزه اسمش چیه؟ گوجه فرنگی؟ به مامان هم می دی؟ مامان دهان شما می ذاره، شما هم برای مامان، خوبه؟) یا کودکان بزرگتر را در تهیه غذا سهیم کنید. و حتی در زمان خرید آنها را همراه خود سازید. (مثلا در میوه فروشی انواع میوه ها را به کودک معرفی کرده از آنها در برداشتن میوه کمک بگیرید).

تکه های غذا را به شکل های زیبا تزیین کنید. و در ظرف غذا، دو تا سه نوع ماده غذایی مختلف قرار دهید. مثلا در وعده صبحانه نان، پنیر، کره همراه با یک میوه یا برای نهار، تکه های کوچک مرغ با هویج و نخودفرنگی و سایر سبزیجات پخته. البته از پر کردن ظرف غذای کودک اجتناب کنید. و از جملاتی نظیر اینکه “تا تمام نکرده ای نمی تونیم بریم بازی” یا “اگر بقیه اش رو نخوری مامان ناراحت می شه” به شدت پرهیز کنید.

 

 

خوشایندسازی وعده غذا در دوره شیرخوارگی

 

نکته نهایی اینکه اگر با همه کارهای فوق، کودک خردسال رغبتی به خوردن نشان نداد، با واکنشی بسیار عادی، خنثی و طبیعی رفتار کرده و ظرف غذا را جمع آوری فرمایید.

به این ترتیب، سفره غذا، محل دلخوری یا ناراحتی نبوده، وقتی کودک واقعاً احساس گرسنگی داشته باشد وعده غذا را اتفاقی شاداب و خوشایند تصوّر خواهد کرد.

 

دکتر علی نظری – متخصص تغذیه نوزادان و کودکان

 

خوشایندسازی وعده غذا در دوره شیرخوارگی

مجله سلامت

پیج اینستاگرام سلامت مادران

فیروزه روستا بعد از گذراندن تحصیلات مامایی آکادمیک در کشور فرانسه فعالیت پژوهشی، آموزشی ودرمانی را به شرح زیر در کشور آغاز کرد: 1- مدرس دانشكده های مامايی. 2- كارشناس ارشد واحد پژوهش كميسيون ملي يونسكو در ايران. 3- همکار و مجری طرح های تحقيقاتي دانشگاه های تهران. 4- عضو كميته فني مشورتی پروتكل آمادگي های دوران بارداری وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشكي. 5- ارائه مقاله و سخنرانی و برگزاری كارگاه های عملي در سمينارهای مربوط به روش های غيردارويی كاهش درد زايمان. 6- بنيانگزار کلاسهای آمادگی برای زايمان. 7- مدرس کارگاه های تخصصي آمادگي برای زايمان بيمارستان ها و دانشگاه های کشور کارشناس رسانه ای. 8- عضو كميته علمی كنگره زنان و مامايی. 9- عضو هسته آموزشی آمادگی برای زایمان وزارت بهداشت، درمان و آموزشی پزشکی. 10- عضو كميته علمي كنگره سلامت زن و خانواده مرداد ١٣٩٨. 11- ارائه مقاله: پرینه در پری ناتال: دی 1399 12- کنفرانس یک روزه علمی: دانشگاه علوم پزشکی 13- علم حرکت در زایمان: بهمن 1399 14- دوره آموزشی بازآموزی مامایی: دانشگاه علوم پزشکی ایران مهر 1399

ارسال یک نظر
error: محتوا حفاظت شده است !!

عضویت کاربر

بازنشانی کلمه عبور